στεφανιαια νοσος

Στεφανιαία Νόσος

Η στεφανιαία νόσος αναπτύσσεται όταν τα αιμοφόρα αγγεία (στεφανιαίες αρτηρίες) που αιματώνουν την καρδιά, αποφράσσονται από αθηρωματικές πλάκες. Η εναπόθεση των πλακών χοληστερόλης στις στεφανιαίες αρτηρίες και η φλεγμονή είναι συνήθως τα  κύρια αιτία της στεφανιαίας νόσου.

Η στεφανιαία νόσος συχνά γίνεται αντιληπτή μετά από την εκδήλωση οξέος εμφράγματος του μυοκαρδίου ή όταν οι στεφανιαίες αρτηρίες έχουν ήδη υποστεί σημαντική στένωση . Για το λόγο αυτό είναι πολύ σημαντική η έγκαιρη διάγνωση και θεραπεία της στεφανιαίας νόσου.

– Dr Αγγελάκη Χριστίνα

Οι στεφανιαίες αρτηρίες τροφοδοτούν την καρδιά με αίμα, οξυγόνο και θρεπτικά συστατικά. Η συσσώρευση των πλακών προκαλεί στένωση των στεφανιαίων αρτηριών, με αποτέλεσμα τη μείωση της ροής του αίματος προς στην καρδιά. Η μειωμένη ροή αίματος μπορεί να προκαλέσει πόνο στο στήθος, δύσπνοια ή άλλα συμπτώματα. Η πλήρης απόφραξη μιας στεφανιαίας αρτηρίας προκαλεί οξύ έμφραγμα του μυοκαρδίου.

Συμπτώματα

Οι στεφανιαίες αρτηρίες που παρουσιάζουν στένωση, δεν μπορούν να μεταφέρουν αίμα πλούσιο σε οξυγόνο στην καρδιά, ειδικά κατά τη διάρκεια της άσκησης. Η μειωμένη ροή του αίματος μπορεί αρχικά να μην προκαλεί κάποιο σύμπτωμα. Καθώς οι πλάκες συνεχίζουν να συσσωρεύονται στις στεφανιαίες αρτηρίες, μπορεί να εμφανιστούν τα ακόλουθα σημεία και συμπτώματα:

  • Πόνος στο στήθος (στηθάγχη): Ο πόνος έχει χαρακτήρα πίεσης , σφίξιματος ή καψίματος  στο στήθος. Αυτός ο πόνος ονομάζεται στηθάγχη, και συνήθως παρατηρείται στη μέση ή αριστερή πλευρά του θώρακα και μπορεί να αντανακλά στο επιγάστριο ,στην μεσοπλάτια χώρα, στην άνω γνάθο ,στον τράχηλο ή στα άνω άκρα .Ορισμένες φορές όταν ο πόνος είναι έντονος μπορεί να παρουσιαστούν ιδρώτας , ναυτία ή έμετος .Η στηθάγχη συνήθως παρουσιάζεται μετά από κόπωση ή στρες .  Ο πόνος συνήθως υποχωρεί μέσα σε μερικά λεπτά αφότου σταματήσει η υπαίτια κατάσταση.
  • Δυσκολία στην αναπνοή (Δύσπνοια ): Αν η καρδιά δεν μπορεί να αντλήσει αρκετό αίμα για να ανταποκριθεί στις ανάγκες του οργανισμού μπορεί να εκδηλωθεί δύσπνοια ή έντονη κόπωση .
  • Έμφραγμα: Η πλήρης απόφραξη των στεφανιαίων αρτηριών  θα προκαλέσει έμφραγμα. Τα τυπικά σημεία και συμπτώματα του εμφράγματος περιλαμβάνουν έντονο πόνο στο στήθος με αντανάκλαση στη μεσοπλάτια χώρα,στο επιγάστριο ,στον τράχηλο ,στην άνω γνάθο ,στον ώμο ή στο χέρι .Συνοδά  μπορεί να παρουσιάζεται δύσπνοια  και εφίδρωση.

Οι γυναίκες είναι πιθανό να έχουν λιγότερο τυπικά συμπτώματα του εμφράγματος .

Αιτίες στεφανιαίας νόσου

Η στεφανιαία νόσος ξεκινά με βλάβη στην εσωτερική επιφάνεια των στεφανιαίων αρτηριών. Αυτή η βλάβη μπορεί να προκληθεί από τους παρακάτω παράγοντες:

  • Κάπνισμα
  • Υψηλή αρτηριακή πίεση
  • Υψηλή χοληστερόλη
  • Διαβήτη
  • ‘Eλλειψη άσκησης (καθιστική ζωή)
  • Κληρονομικότητα

Στη θέση της βλάβης συσσωρεύονται χοληστερόλη και άλλα κυτταρικά υπολείμματα , οργανώνοντας έτσι τις αθηρωματικές πλάκες. Αυτή η διαδικασία ονομάζεται αθηροσκλήρωση. Όταν μια τέτοια πλάκα ραγεί ,σχηματίζεται γύρω από αυτή ένας θρόμβος αίματος . Ο θρόμβος αυτός μπορεί να αποκλείσει τον αυλό της στεφανιαίας αρτηρίας (πλήρης απόφραξη ) και να προκαλέσει έμφραγμα .

Παράγοντες κινδύνου

Οι παράγοντες κινδύνου για την εμφάνιση στεφανιαίας νόσου περιλαμβάνουν:

  • Ηλικία: Όσο μεγαλώνουμε αυξάνεται ο κίνδυνος βλάβης ή στένωσης των στεφανιαίων αρτηριών
  • Φύλο: Οι άνδρες έχουν μεγαλύτερο κίνδυνο να εκδηλώσουν στεφανιαία νόσο, ωστόσο ο κίνδυνος για τις γυναίκες αυξάνεται μετά την εμμηνόπαυση.
  • Οικογενειακό ιστορικό: Το οικογενειακό ιστορικό στεφανιαίας νόσου συνδέεται με αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης στεφανιαίας νόσου, ειδικά αν κάποιος στενός συγγενής σας εμφάνισε καρδιαγγειακή νόσο σε νεαρή ηλικία. Ο κίνδυνος είναι υψηλότερος αν ο πατέρας σας ή ο αδελφός σας παρουσίασαν κάποιο καρδιαγγειακό νόσημα πριν τα 55 έτη ή αν η μητέρα σας ή η αδελφή σας εμφάνισαν κάποιο καρδιακό νόσημα πριν τα 65 έτη.
  • Κάπνισμα: Οι καπνιστές έχουν σημαντικά αυξημένο κίνδυνο για καρδιοπάθειες. Ακόμη και οι παθητικοί καπνιστές έχουν αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης στεφανιαίας νόσου.
  • Υπέρταση: Η υψηλή αρτηριακή πίεση προκαλεί αρτηριοσκλήρωση και να στενεύει τον αυλό των στεφανιαίων αρτηριών .
  • Υπερλιπιδαιμία: Τα υψηλά επίπεδα χοληστερόλης στο αίμα αυξάνουν τον κίνδυνο σχηματισμού αθηρωματικών πλακών και αρτηριοσκλήρωσης. Η χοληστερόλη είναι επικίνδυνη όταν είναι υψηλή η LDL, που είναι γνωστή ως «κακή χοληστερόλη». Η χαμηλή HDL, γνωστή ως «καλή χοληστερόλη», μπορεί επίσης να αποτελεί κίνδυνο εμφάνισης αθηροσκλήρωσης.
  • Διαβήτης: Ο σακχαρώδης διαβήτης συνδέεται με αυξημένο κίνδυνο στεφανιαίας νόσου.
  • Παχυσαρκία
  • Έλλειψη σωματικής άσκησης / καθιστική ζωή
  • Στρες
  • Ανθυγιεινή διατροφή: Η μη ισορροπημένη διατροφή που είναι πλούσια σε κορεσμένα και trans λιπαρά, αλάτι και ζάχαρη αυξάνει τον κίνδυνο στεφανιαίας νόσου.